Spacex'ten Ayrılan Mühendisler Bu Kez Trenleri Değiştirmeye Hazırlanıyor

Harika Pelin Şengül 08 Ekim 2026 17:59

SpaceX'in eski mühendisleri, yük taşımacılığında köklü bir değişiklik yapmaya hazırlanıyor. Geleneksel yük trenlerinin yerine sürücüsüz ve elektrikli araçlar geliştiren Parallel Systems, projesini büyütmek için 100 milyon dolar yatırım aldı. Şirket, özellikle kısa mesafelerde kamyonların üstlendiği taşımacılık işini demiryollarına taşımayı hedefliyor.

Demiryolu taşımacılığı uzun yıllardır büyük ve ağır trenlere dayanıyor. Şirketler maliyetleri düşürmek için daha uzun trenler kullanırken kısa mesafeli taşımacılıktan uzaklaştı. Bu durum, yük taşımacılığının önemli bir bölümünü kamyon şirketlerine bıraktı.

Ancak yükselen yakıt maliyetleri ve karayollarındaki yoğunluk, mevcut sistemin sorunlarını artırıyor. ABD'de son haftalarda en az 16 kamyon taşımacılığı şirketinin iflas etmesi de sektördeki ekonomik baskıyı ortaya koyuyor.

Uzun Yük Trenleri Yerine Kendi Kendine Hareket Eden Araçlar

Eski SpaceX mühendislerinin 2020 yılında kurduğu Parallel Systems, Panther adını verdiği sürücüsüz demiryolu araçları üzerinde çalışıyor. Bataryayla çalışan bu araçlar, birkaç tonluk yükü yaklaşık 800 kilometre boyunca insan müdahalesi olmadan taşıyabilecek şekilde geliştiriliyor.

Panther'ın geleneksel yük trenlerinden önemli bir farkı var. Normal trenlerde vagonlar birbirine fiziksel bağlantılarla tutunurken Parallel Systems'ın araçları böyle bir bağlantıya ihtiyaç duymuyor. Araçlar ray üzerinde tek başlarına ilerleyebiliyor veya birbirlerini takip ederek gruplar oluşturabiliyor.

Bu sistem, araçların bir demiryolu terminaline ulaştığında birbirinden ayrılmasına ve farklı güzergâhlara yönelmesine imkân tanıyor. Üstelik bunun için çalışanların vagon bağlantılarını ayırması gerekmiyor.

Şirket ayrıca araçların çevresini kontrol etmek için sensörlerden yararlanıyor. Panther, kullanım izni aldığı demiryolu hatlarında önündeki rayları kontrol ederek engelleri tespit edebiliyor.

Kamyon Taşımacılığının Önemli Bir Bölümünü Hedefliyor

ABD'deki yük taşımacılığı seferlerinin yaklaşık yüzde 60'ı 800 kilometreden kısa mesafelerde gerçekleşiyor. Bu taşımaların büyük bölümünü kamyon şirketleri üstleniyor. Demiryolu şirketleri ise maliyetler nedeniyle bu mesafelerde rekabet etmekte zorlanıyor.

Parallel Systems, geliştirdiği araçlarla bu durumu değiştirmeyi amaçlıyor. Küçük yük gruplarının demiryoluyla taşınması, şirketlerin uzun trenleri doldurmak zorunda kalmadan sevkiyat yapmasına olanak sağlayabilir.

Sistem yalnızca demiryolu şirketlerini ilgilendirmiyor. Limanlardan yük taşıyan kamyon şirketleri de projeyi takip ediyor. Özellikle liman çevresindeki trafik sıkışıklığı, kamyonların günlük teslimat sayısını sınırlandırıyor.

Yüklerin demiryoluyla müşterilere daha yakın noktalara ulaştırılması, kamyonların trafikte geçirdiği süreyi azaltabilir. Böylece kamyon şirketleri aynı gün içinde daha fazla teslimat yapabilir.

100 Milyon Dolarlık Yatırımın Ardından Ticari Taşımacılık Hedefi

Parallel Systems, Panther araçlarının üçüncü neslini daha fazla üretmek ve ticari faaliyetlerini başlatmak amacıyla 100 milyon dolarlık yatırım aldı. Yatırım turuna AVP liderlik ederken Hillspire, Agility Global, Cobalt Capital ve başka yatırım şirketleri de katıldı.

Şirket, teknolojisini gerçek demiryolu hatlarında test etmeye başladı. ABD Federal Demiryolu İdaresi'nden yaklaşık bir buçuk yıl önce izin alan Parallel Systems, Georgia eyaletindeki Savannah Limanı yakınlarında yaklaşık 260 kilometrelik bir demiryolu ağında denemeler yürütüyor.

Testlerde araçların güvenlik sistemleri ve çalışma yöntemleri kontrol ediliyor. Şirketin kurucu ortağı ve CEO'su Matt Soule, ilk ticari yük taşımacılığına geçmek için hazırlık yaptıklarını belirtiyor.

Panther henüz geniş çaplı ticari kullanıma geçmedi. Ancak şirket, testlerin ardından sürücüsüz elektrikli araçlarını daha fazla demiryolu hattına taşımayı planlıyor. Projenin başarılı olması halinde kısa mesafeli yük taşımacılığında kamyonlarla trenlerin üstlendiği roller değişebilir.

Etiketler:

• Tesla ve SpaceX